Gevaarlijke begrippen (een 3e Update)

Gevaarlijke begrippen zijn gevaarlijk omdat zij gauw misleidend zijn. Zij lijken een waarheid te vertegenwoordigen, spiritueel inzicht te vertegenwoordigen, maar zij leiden meestal tot verwarring. De Waarheid is nooit een begrip. Maar wij worden bijna doodgegooid met begrippen en hun tegenstrijdige betekenissen. Oorlogen zijn en worden er om gevoerd.

Ik start hier -als experiment- met een rubriekje dat zich langzaam kan uitbreiden. Maar met een verrassend einde...

Ik (aangepast)
Suggereert dat er een afgescheiden, te koesteren identiteit bestaat. Waar een 'ik' is moet derhalve ook een ander zijn. Wanneer er een 'ik' is moet er wel verdeeldheid zijn. Maar er is alleen Eenheid en dat is Gewaar-zijn. In Gewaarzijn zijn degene die ziet, het zien en dat wat gezien wordt één en het zelfde. Kijk zorgvuldig waar dat 'ik-dat-ziet' zich bevindt. Je stuit voortdurend op objecten, gedachten, emoties en lichaamservaringen. er is geen vast stabiel centrum te vinden. Jouw wezenlijke natuur kan nooit een object zijn. Wie ziet?? Het maakt nooit deel uit van de duale wereld. Je krijgt nooit te zien wie ziet…… In het zien ben je al wat je bent.

Hebben wij het met onze ik-ervaring dan altijd mis gehad? Ja en nee. Het ja, hebben wij net besproken. Nee, omdat het 'ik'-gevoel in feite het Ik van het Ik-Ben is. Bewustzijn dat zich bewust is van zichzelf. Dat Ik-Ben is de oorzaak van het ervaren ik en de ervaren wereld. Het Ik-Ben is niet het ultieme Zijn. Dat is Dat wat gewaar is van het Ik Ben.

Individu (nieuw)
De meeste mensen beschouwen zich nog als een individu, als een zelfstandig opererende eenheid goed afgescheiden van de rest van de mensheid. Het begrip individu is afkomstig van het woord in-divide, ondeelbaar. Ongescheiden. Zoals onze lichamen vrijwel identiek zijn (dus een gemeenschappelijke grond moeten hebben) geldt dat ook voor ons bewustzijn en denken. De persoon is niet zelfstandig en afgescheiden. Het begrip persoon is afgeleid van het Griekse Persona, het masker dat Griekse toneelspelers droegen. Het Gemeenschappelijke tooit zijn manifestatie met vele maskers, maar het blijft het Ene in manifestatie.

Mijzelf
John Wheeler zegt op zijn website in mijn ruwe vertaling dan ook zoiets als: "De erkenning van een ‘mijzelf’ houdt de aanname in dat ik afgescheiden en apart sta van bewustzijn. Ik geloof dan in een doener, vertegenwoordiger, denker, genieter e.d. Dit is een foutieve aanname omdat er niet zo’n onafhankelijk wezen te ontdekken valt door ons.” Hoe goed wij ook kijken, voeg ik daar aan toe. En zien wij uiteindelijk iets, dan worden wij keer op keer weer teruggeworpen op het feit dat wij zonder dat kennen, dat weten, dat zien, kortom zonder bewustzijn heel deze problematiek niet eens konden overdenken. Wij bestonden dan niet eens. Een intelligente schepping die onkenbaar is, is ondenkbaar!

Het is eigenlijk onvoorstelbaar dat de meeste spirituele zoekers er zo lang van uit zijn gegaan dat wij bewustzijn hebben ( ik zie, ik voel, ik ruik etc) en nooit werkelijk hebben ingezien dat wij bewustzijn zijn!! Gewoon dit eenvoudige feit van er-zijn. Er waren teveel misleidingen op dit pad die ons afgeleid hebben van ons simpele zijn van wat is.

Ontwaken (nieuw)
Dat doe je elke ochtend of overdag na een hazenslaapje. Spiritueel ontwaken zou suggereren dat er een 'staat' zou zijn, die er voor het wakker worden nog niet was. Dit is een misverstand. Het was er al, alleen de denker, jouw geheugen was gericht op het verwerven van ervaringen uiteindelijk uitmondend in de Ervaring van de Ervaringen. Maar het Onveranderlijke, het Onkenbare, het Aanwezig zijn is er elk moment van de dag, elk moment van 'jouw' leven. In wezen is er alleen inzicht dat je het Onveranderlijke zelf bent, als het Zien van jou en de wereld

Verlichting
Suggereert dat er een Staat is met prachtige gevoelens en verbondenheden, die je nu nog niet hebt, maar wèl -door veel je best te doen- kan verwerven. Het streven naar verlichting houdt je echter in tijd en ruimte. Je wil iets hebben of ervaren wat je nu nog niet denkt te hebben.....een diploma van zelfverwerkelijking! Dat willen hebben brengt je in tijd. Je verwerpt het heden, omdat je dat te weinig geluk brengt en je denkt dat geluk in de toekomst te kunnen verwerven. En dit opent de doos van Pandora, want er is een lange rij lieden, die op je staan te wachten om jou dat geluk te bezorgen. Maar je zoekt als het 'eindige' datgene wat oneindig is. Het 'gevolg' wil zijn eigen Oorzaak worden....

Het geloof in de persoon, in het eigen 'ik', is het tweede probleem. Wat de persoon ook verwerft, het is nooit wat je bent. Het is een aanvulling op al die andere geobserveerde eigenschappen. Nu -Aanwezigheid/Kennen/Bewustzijn- is al wat je bent. Je bent datgene wat moeiteloos vooraf gaat aan alle gedachten, gevoelens en kennis.

Bliss
Is een piek-ervaring, die nagestreefd wordt omdat het als bewijs geldt voor het gerealiseerd hebben van verlichting. En het is lekker om mee te maken. Maar alles wat de persoon ervaart is per definitie kenbaar en tijdelijk. De zogenaamde persoon is kenbaar en tijdelijk. Het is een object van het zien en is dus nooit wat je wezenlijk bent. Zodra je bliss ervaart, vraag jezelf dan af wie het ervaart en wanneer de bliss weg is, ben jij dan ook weg????

Het oorspronkelijk begrip komt van "sat-chit-ananda" ofwel "bestaan-bewustzijn-bliss". Dit is wat je bent. Nisargadatta zei daarover: Bestaan is zijn, bewustzijn is kennen en bliss is 'loving to be'. Je wil graag bestaan en je zal er alles voor doen om in leven te blijven. In deze uitleg wordt de term niet verbonden met hemelse, liefdevolle, gelukzalige gevoelens, die als ijkpunt zouden moeten gelden voor jouw spirituele staat.

Vragen
Zodra er een vraag is, is er een vragensteller. De vragensteller is een tijdelijk referentiepunt, dat slechts kan bestaan bij gratie van 'zijn' bron. De persoon (= de combinatie lichaam, denken en voelen) kan niet bestaan zonder zijn wezenlijke oorzaak. De vraag gaat vrijwel altijd over hoe je deze bron kan bereiken. Die bron kan je niet bereiken. Je bent die al. Dat kan je je realiseren door alles wat zichtbaar en ervaarbaar is, te doorzien als object van het Zien. En het Zien is wat je wezenlijk bent. Wanneer er geen vraag is, is er geen vragensteller, er is alleen onmiddellijke (=zonder intermediair) aanwezigheid.

Guru
Iemand die zich opwerpt als guru suggereert hoger en verder te zijn dan normale stervelingen. Of betrokkene snapt het niet of hij/zij licht de zaak op. Wanneer nondualiteit is begrepen, is het zonneklaar dat guru en leerling beide Eenheid zelf zijn in manifestatie. De wezenlijke natuur van beiden is Onkenbare Eenheid. Niemand kan verder komen dan dit onkenbare Niets. Waar verschillen optreden is in het waargenomene. Echte guru's weten dat en zullen dat feit steeds benadrukken.

Kennis
Kennis in de vorm van het verzamelen van boeken, uitspraken, anekdotes, aanwijzingen, methodieken etc. is weinig zinvol op het spirituele pad. Wanneer je eenmaal de vinger hebt gevolgd die naar de maan wijst -dus hebt ingezien dat je ware aard het onkenbare, onbereikbare en ongrijpbare Niets is, het Niet Iets, Leegte- dan blijft er weinig te melden over... Dus prat gaan op kennis is slechts het prat gaan op onwetendheid. Werkelijk inzicht is weten dat je niets weet en dat er niemand is die wat weten kan.

Vrije wil
Wie heeft een vrije wil? Er is geen zelfstandige entiteit, die wij ‘ik’ mogen noemen. Er is geen 'ik' dat aan het roer staat van zijn leven. Zoek dit zelfstandige ‘ik-centrum’ maar eens op! Je -als het Kennen- zal op louter ‘verschijningen’ stuiten. Objecten. Alleen het zien blijft ongezien. En dat is wat je dus wel moet zijn... Maar dat zien is niet een iemand. Dus, wanneer er een verlangen is, is er verlangen, maar niemand die ergens naar verlangt. Er is (zien van) handelen, maar niemand die handelt.

Nu
Nu is geen moment in tijd, gelegen tussen verleden en toekomst. Verleden en toekomst zijn louter resultaten van denken in de vorm van herinneringen en verwachtingen. Het is domweg altijd Nu. Nu is wat je bent. Nu is niet iets. Is geen ding of eigenschap. Je kan er niet uit en je kan er niet in, want het is wat je altijd bent. Oefeningen om in het Nu te komen zijn dus klinkklare onzin. Je kan alleen inzien dat nu altijd Nu is, en dat het op dit stukje van de zin nog steeds Nu is, dat het altijd Nu is. Het kan niet anders dan Nu zijn. Alleen de verschijnselen lijken aan jou (Nu) voorbij te trekken, wat komt dat gaat, maar Nu blijft altijd Nu. Alles verandert, maar jij als Nu nooit.

Meditatie (nieuw)
Meditatie is -in woorden van Nisargadatta-een te zijn met Dat wat ons doet beseffen te bestaan. Er is geen weg naar een gewenst staat. Het is een verblijven in Dat wat je al die tijd al bent. Je kan niet proberen je zelf te worden, want je bent al dat Zelf. Meditatie is dus geen beweging, geen weg ergens heen.

Zelfbewustzijn
Er wordt gezegd dat bewustzijn zich bewust is van zichzelf. Maar het Zelf is onkenbaar. Het is geen ding, geen verschijnsel. Gewaarzijn is nondualiteit. "Een en geen twee." Het is niet iets, het is niets. Maar zonder ook maar enig woord te behoeven gebruiken is er weten van zijn. Er hoeft derhalve geen vuurwerk te ontploffen om dit te beseffen. Omdat bewustzijn is wat je in essentie altijd bent, kan je dus niet oefenen om bewust te worden. Je kan alleen proberen de radio af te zetten om de geur van stilte te ervaren. Nooit die absolute stilte zelf, dat is onmogelijk, want het zelf kan zichzelf niet ervaren.

Non-duaal handelen(....)
Ik zie soms lieden die beweren -of subtieler: laten doorschemeren- dat zij na zelfrealisatie gebruik kunnen maken van hun realisatie in het dagelijks leven. Zij ontwikkelen dan cursussen voor non-duaal leiderschap of bedrijven non-duale therapie. Het is allemaal onzin.
Non-dualiteit is een begrip dat duidt op het Absolute, op het conceptloze, onkenbare Mysterie van 'ons' Wezen. Nondualiteit is niet van deze wereld, het is Een en Niet-Twee. Het is ongrijpbaar. Er kan niets buiten staan dat Het kan observeren en beoordelen. Wij zijn het in wezen zelf, maar wij kunnen niet in ons Zelf terugkijken. Er bestaat geen apart bewustzijn om Bewustzijn te vinden. Alles is Bewustzijn (en niet het woord...). Er is dus in feite geen apart 'ik' en zijn Bron. Alles is Een. Het is dus ook geen Gereedschap om het ervaren leven naar 'jouw' hand te kunnen zetten of 'jou' te verheffen boven jouw medemens.

Begrippen (nieuw)
Begrippen zijn nooit wat zij aangeven. De werkelijkheid is nooit in woorden te vatten. Wij hechten te veel waarde aan woorden, zeker wanneer wij het hebben over wat wij zelf zijn, waar wij vandaan komen en waar wij naar toe gaan. Ons lichaam en de ons omringende natuur doen het allemaal probleemloos zonder woorden, trouwens ook wanneer het mis gaat. Woorden kunnen alleen maar verwijzen naar iets wat er is, maar wat niet te omschrijven is. Zodra de 'Weg' verstandelijk begrepen is, moeten de woorden en hun constructies rigoureus verlaten worden. Het laatste woord dat wij nog kunnen bespreken (maar meer ook niet) is Leegte of Niets

Leegte, Niets
Leegte of het Niets of het Ongeborene zijn allemaal redelijk neutrale begrippen om het onkenbare zijn te omschrijven. Maar het is een zinloze oefening. Het denken weet er geen raad mee, omdat het denken zijn eigen bron niet kan doorgronden. Bewustzijn is pas mogelijk door het gewaarworden van verschillen tussen licht-donker, goed-kwaad, stilte-geluid etc. Dat wat nooit verandert kan geen object zijn van denken.
Eigenlijk kan je alleen omschrijven wat het niet is. Niet dit en niet dat. Niets wat je waar kan nemen. Er valt dus helemaal niets over te zeggen. Het wordt ook wel Licht genoemd of Ruimte, maar die begrippen hebben niets te maken met zichtbaar licht of ervaarbare ruimte. Of er is Niets of er is beweging en vorm. En die laatsten zijn duaal en slechts tijdelijk van aard.

Wij hebben het dus over iets dat totaal ontoegankelijk is voor alle menselijke begrijpen en streven. Dus er valt ook niets over de werking er van te zeggen en er valt dus ook geen enkele winst mee te behalen.

En hier uit volgt de paradox van ons bestaan, zoals Nisargadatta dat zo mooi verwoordde: "Al datgene wat je kent als jezelf, bèn je niet en dàt wat je niet, nooit, kan kennen -maar dat wat wel Nu deze zin leest- is nu exact wat je wèl bent."

Meer valt er niet te weten, te begrijpen of te doen. Verder kan je als 'je' niet komen. De Weg gaat tot hier. Je hebt (je als het) niets gevonden. Het zien..dat ben je! De zoektocht is ten einde. Voor de rest gaat het leven Nu zoals het gaat want er is geen 'jij' die het doet....


Foto © www.minipunks.com

De discussie en het Oneindige

Het oordelen over anderen en dus ook het oordelen over andere overtuigingen zoals in mijn laatste twee bijdragen is in wezen natuurlijk geen Advaita. Het zijn toch weer ‘persoonlijke’ oordelen die een vergelijking inhouden tussen wat men zelf begrijpt of verkiest of ervaren heeft en wat een ander voorstaat.

En vergelijken is typisch dualiteit. "Dit is beter dan dat..." Een clash van referentiepunten. Dus in de commentaren had bv Els in principe gelijk met haar commentaar op mijn standpunten hier in de twee vorige bijdragen. Maar ja, soms is het zo lekker om er eens ongecompliceerd op los te gaan. Dat zijn dan ook de bijdragen waar direct het meest op gereageerd wordt. Maar hebben we het daarmee opgelost?

Het wordt weer Advaita, wanneer wij kijken naar het wezen en de zin van zo’n discussie.

Allereerst is de boodschap van zowel Zen als Advaita dat zelfrealisatie niets met ideeën te maken heeft. Ideeën zijn denkbeelden, zijn reeksen woorden en woorden hebben niets met de feiten te maken die zij beschrijven. Geen enkele discussie over het woord God kan het wezen van wat bedoeld is raken. Wanneer je -ander voorbeeld- nooit de 9e van Beethoven heb gehoord, wat voor zin heeft dan om er over te praten?

Yen tweede, en dat is nog fundamenteler, is alles Eén. Het Zelf, Bewustzijn, is als de oneindige ruimte. Niets is daar buiten. Waar geen buitengrens is, is ook geen binnengrens. Er is geen enkel vast referentiepunt om wat dan ook ‘vast’ te leggen of ergens mee te vergelijken. Het Ene is Alles, maar nergens te vinden. Dus wie discussieert met wie? Elk individu is als manifestatie van de Ene ondeelbaar (in-divide) de Ene. Ons gevoel van ‘Ik-Ben’ is niet exclusief van mij of jou, maar is het Ik-Ben van het Zelf. Alles en iedereen is Bewustzijn.

Zo kunnen wij in een discussie ons volledig identificeren met 'onze' persoon, die van alles wil beweren en weerleggen jegens een andere persoon, die wij als buiten of tegenover ons ervaren. Maar kijken wij goed, dan zien wij die zogenaamde ‘onze’ persoon in exact hetzelfde gezichtsveld opereren als onze gesprekspartner(s).

Wij zijn in wezen niet de deelnemer aan de discussie, maar het zien van de deelnemers en de discussie.

Advaita en Zen komen steeds weer terug op deze immer insluipende identificatie met de hoofdpersoon van ons dagelijkse ervaren en de oplossing er van: Kijken!.

Wij zijn het zien van de wereld. Daarom zei Krishnamurti ook bij herhaling “Jij bent de wereld”. Heel de wereld is een manifestatie van jouw echte Zelf. Alles is het Zelf. De persoon maakt dus onlosmakelijk deel uit van die wereld en kan zich niet als actor namens het Zelf opstellen. Het Zelf neemt geen standpunt in. Het is geen gesprekspartner. Je bent er niet van afgescheiden: je bent het Zelf. Dus je bent niet de gekende persoon, je bent niet die gekende mens. Er is niet iemand die leeft, je bent het Leven, zoals Nisargadatta dat heeft gezegd.

Waar Advaita op hamert is dat je er niet via discussie, maar er via zelfonderzoek moet achter komen wie je werkelijk bent. Alles wat gezien wordt is dat dus niet. Het is het Zien (het Zijn) zelf dat buiten alle beweging staat, maar dat toch alles ìs.

De persoon die wij elke ochtend bij het wakker worden aantreffen in ons bewustzijn doet van alles. Denkt van alles, beslist van alles. De persoon denkt zelfs dat hij of zij het allemaal zelf doet. Dat alles wordt allemaal moeiteloos door Bewustzijn gezien. Zonder bewustzijn hadden 'wij' geen weet van dit leven in deze wereld. Hoe de geobserveerde wereld wordt aangestuurd, welke wetten daar aan werkelijk ten grondslag liggen, kunnen wij nooit in ‘woorden en wetten’ weten, aangezien Dat wat wij werkelijk zijn voor ZichZelf onkenbaar is, dus ook de werking is een eeuwig mysterie.

En die arme -totaal afhankelijke- persoon lijkt zijn tijd te verdoen aan een hoop zinloze gedachten en theorieën. Zelfs een oordeel daar weer over heeft niets met het ware Wezen te maken. Dan ben je weer vervallen in dualiteit. Alles is wat het -Nu- is!

Maar Ik-Zelf maak er geen deel van uit en ben dat ook nooit geweest en zal dat ook nooit zijn. Er bestaat geen doener. Er is geen 'ik' die ervaart. Er is niemand die spijt heeft van wat dan ook.

Foto © Harry van der Tuin (tele-visie)

The Secret: een tweede bericht uit het relatieve.

Ik krijg al een poosje ook vragen of ik met The Secret werk.

Nee dus.

Ik citeer even een stukje uit het Algemeen Dagblad van 7 september van de hand van Jacquelien Nienhuis over de immense belangstelling voor The Secret.

“De Wet van de Aantrekkingskracht, waarop The Secret zich baseert, is een machtig instrument in de queeste naar geluk, zegt gespreksleider Paul Goldberg. Hij heeft er al een paar knappe staaltjes van gezien. ,,Ik heb mensen zien genezen van ernstige en zelfs dodelijke ziekten en cursisten die blut waren miljonair zien worden.’’ Goldberg, artiestennaam PaulG, geeft al jaren workshops over de Wet van de Aantrekkingskracht. Hij had naar eigen zeggen een topbaan in de New Yorkse vastgoedwereld voor hij besloot zich op spirituele zaken te richten. ,,Eerst kwamen we bijeen in kleine groepjes. Maar sinds een uitzending van Oprah Winfrey over The Secret blijft de telefoon rinkelen. Mensen uit alle lagen van de bevolking melden zich aan.’’

Hij is niet verbaasd dat The Secret juist nu de wereld verovert. ,,We zijn aangekomen in het tijdperk van Aquarius en staan dus open voor het spirituele. En 11 september fungeerde ook als alarmklok. Velen gingen op zoek naar de zin van hun bestaan. Toen The Secret kwam, viel het kwartje: Oh, dus zo kan ik gelukkig worden.’’

The Secret zegt: ‘Wie positief denkt en zich focust op wat hij of zij echt wil, zal dat uiteindelijk ook ontvangen. Dus positivo’s die de baan van hun dromen najagen, krijgen hem ook. Maar zwartkijkers kunnen er op wachten dat er ellende op hun pad komt.’

Ja, ja. Straf voor de zonde….. Het is een onthullend citaat, een beetje vergelijkbaar met de hel en verdoemenis die je soms wordt beloofd wanneer je een spiritueel georiënteerde e-mail niet wil doorsturen naar jouw familie en vrienden. Tsja, wanneer wij niet braaf luisteren volgt er dus ongeluk volgens The Secret. Eigen schuld. Gaan we dan weer terug naar de bedreiging met een straffende God uit het Oude Testament?

Zijn dit spirituele standpunten???? Hebben, hebben, hebben, met toestemming en actieve steun van het Hogere? Wij weten waartoe zo'n verknipte vorm van denken kan leiden. Gott Sei Mit Uns stond op de koppels van de Duitse soldaten gedurende de Tweede Wereldoorlog. Had Hij de rest van de mensheid in de steek gelaten??

The Secret is weer de zoveelste loot aan de stam van het Positieve Denken. Dominee Peale zei ooit "Samen met God ben ik altijd in de meerderheid". Ja en dan stromen de gelukzaligheden uiteraard moeiteloos naar je toe. Of niet?

Vanuit het standpunt van Advaita of Zen is dit allemaal onzin. Het is een deel van het duale Spel dat kennelijk gespeeld wordt. De één heeft geluk en de ander ongeluk, ongeacht de persoonlijke inzet. De bedenkers van dit soort bewegingen zijn degenen die er per definitie zeer wel bij varen. En is de hype verdwenen wordt er wel weer wat nieuws bedacht op basis van een oud thema.

Maar in plaats van je te verlekkeren met de cadeaus die het positieve denken je belooft, is het m.i. verstandiger te kijken wie je nu in feite bent. Wie is die één die geluk heeft en wie is die ander die pech (die dus niet naar de Boodschap wilde luisteren) heeft?

En wat je dan uiteindelijk vindt, is dat er geen onafhankelijk ‘ik’ is, dat de show opvoert. Er is geen eigenstandig persoon die besluit om positief te worden of depressief, om succesvol te worden of een ‘loser’ te blijven. Wie besluit?? Alle ervaringen zijn bewegingen, objecten, in bewustzijn en dat geldt ook voor de zgn. ervaarders van die ervaringen. De ervaarder blijkt ook een object van ervaren. Alleen het ervaren, het kennen, het zien blijkt onkenbaar. Alles en iedereen is het onkenbare bewustzijn dat zich uitdrukt als jou. Niet via jou, want er is geen autonoom jou te bekennen.

Dus wees niet teleurgesteld, want er is niemand die teleurgesteld kan zijn.

Ober, geef mij Verlichting! Een bericht vanuit het relatieve.

Het thema Verlichting blijft degenen die -meestal via mijn privé-mail- reageren als maar boeien. Opgelucht of teleurgesteld wijzen zij op mijn opmerking in de rechterkolom, dat ik mij niet als verlicht beschouw. Zij hebben dan niet door dat zij weer aan het vergelijken zijn. Is de één meer of minder? Ben ik verder dan hij? Is hij verder dan ik? Wat moet 'ik' doen om 'Dat' ook te krijgen? En als hij het toch niet is, moet ik zijn stukjes dan geloven???

Waarom schrijf ik dan zoiets? Niet voor niets. Dat antwoord staat ook in de rechterkolom. Ik kom er zo op terug.

Ook leuk is de vraag die ik vaak krijg of ik een goede leraar voor de vragensteller weet, al woont de vragensteller zo wat bij mij om de hoek. Dat is zo iets als, wanneer je dreigt te verdrinken bij het zwemmen in zee, de eerste redder die zwemmend bij je arriveert te vragen of hij als de sodeju de reddingsbrigade van het dorp 20 km verderop wil waarschuwen dat je aan het verdrinken bent. En of ze op willen schieten met een boot te sturen.

Ja, je laat je tenslotte niet door gewoon maar een zwemmer redden.

Alexander Smit en zelfs Nisargadatta kregen ook dat soort vragen. Ze legden ooit geduldig aan bezoekers uit waar het om gaat in Advaita en kregen als dank de vraag van de bezoeker bij welke leraar je dit kon leren.... Men wil een leraar die verlicht is. Die Grote Beloften doet! Die Het Geheim kent. En dat graag wil laten weten. Of -en dat gebeurt ook regelmatig- men wil het echte antwoord helemaal niet weten.

Want weten ze wat dat antwoord is? Er is geen mens die verlicht is. Als er zoiets als verlichting is, is dat de realisatie dat je de persoon niet bent, dat je het lichaam niet bent. Dat je de Ene Geest bent, die alles is. Die al-Een ìs: er zijn geen anderen. Verlichting heeft niets met de zichtbare wereld te maken.

De Absolute Staat is het Wezen van alle verschijnselen. Het Ik van ons 'ik'. Ik en de Vader zijn Een. Waarbij Een geen telwoord is.

Dus wat valt er over te dragen anders dan dit inzicht? En wanneer dit gebeurd is, wat verandert er dan? Meestal niets natuurlijk. Er zijn geen problemen meer. Het denken (ofwel de zoeker) denkt dat het (hij) daarmee de weg geëffend heeft voor het verkrijgen van voortdurend wonderbaarlijk geluk. En wanneer dat uitblijft, dan wordt de leraar van zijn voetstuk gehaald.

Maar niemand kan de ander 'Het' bezorgen. Niemand staat los van zijn Oorsprong, niemand kan 'iets' zonder zijn zelf, anders kan je dit stukje niet eens lezen. De Staat van een Jnani -die volgens de geschriften maar één mens temidden van miljoenen kan 'verwerven'- kan nooit het resultaat zijn van de inspanningen geleid door het duale denken. Het 'gevolg' kan nooit zijn Oorzaak doorgronden, laat staan die naar zijn hand te zetten. Je kan God niet voor jouw ego-karretje spannen. De echte "Secret" is dat Alles jou doet en niet omgekeerd.

Totale eenwording met het Zelf (gepaard gaande met een totaal verdwijnen van het ego, het denken)is iets wat uit het Zelf komt, en niet iets wat via een trukendoos door het beperkte kan worden verworven. Ook de wens om een Jnani te willen worden is weer een beweging in tijd en ruimte. De beperking wil het Onbeperkte grijpen. Wat een aanmatiging! Het is de totale ontkenning van het wezen van de Bron zelf, die Alles is. Het conceptloze bewustzijn in/van jou is al de immer aanwezige Bron.

Het enige wat geen object is, het enige wat je niet direct kan kennen, is al wat je wezenlijk bent. Dat is al datgene wat je al die tijd aan het zoeken was.

Uit Huang Po "In Eenheid zijn" Deel II paragraaf 18:

Vraag: Aangenomen dat dit allemaal waar is, welke specifieke toestand wordt er dan met het woord Bodhi (Verlichting) aangeduid?

Antwoord: Bodhi is geen toestand. De Boeddha heeft het niet bereikt; levende wezens ontberen het niet. Het kan niet bereikt worden met het lichaam en niet gevonden worden met de geest. Alle levende wezens delen nu al in Bodhi.

Dit is de enige werkelijke les, die er te leren is. Wij zijn allen Dat.


Rob

p.s.
Vragenstellers, die ik zoiets als bovenstaande heb geantwoord, nemen vaak niet de moeite om nog te reageren of mij te bedanken voor het uur of meer dat ik aan de beantwoording van hun vragen heb besteed. Zij gaan ongetwijfeld snel verder op zoek naar een leraar die hen wel de hemel op een gouden dienblaadje aanbiedt.

Advaita en angst: een update

Deze week is mij een vraag gesteld over de relatie tussen Advaita en angst.

Dapper zei ik dat ik daar wel een stukje over zou schrijven. Maar zou eenvoudig is dat niet, omdat je in een werkelijk overtuigend betoog méér nodig hebt dan een stukje. Want de vraag raakt de essentie van advaita of welke benadering van nondualiteit dan ook, die dan ‘tegen over’ therapeutische benaderingen wordt gezet.

Advaita kan niet ‘zo maar’ als therapie worden gebruikt, maar zal in zijn uitwerking wèl een fundamentele oplossing bieden. Maar die ligt op een heel ander vlak dan vaak gedacht wordt. En de resultaten heb je per definitie niet in de hand en ook de tijd die daarvoor staat niet.
Advaita betekent n.l. het volledig doorzien en daardoor ontmantelen van het 'je', de persoon... en in plaats daarvan komt de realisatie dat je ondefinieerbaar, onkenbaar bewustzijn bent. Die realisatie kan in één oogwenk plaats vinden, maar het kan ook tientallen jaren duren voordat het inzicht werkelijkheid is. Maar Advaita leert dat er ook geen tijd is. Het is altijd Hier en Nu, en dat ben je wezenlijk zelf.

Angsten en dwang-stoornissen zijn verschijnselen van het de geest en het lichaam. Van tijd dus. De persoon lijdt, zeggen wij dan. Er is ergens een stoornis ontstaan, iets is uit de hand gelopen etc etc. Op dat niveau kan je dan therapie gaan inzetten. Je gaat op zoek naar mogelijke oorzaken in het verleden en je kijkt hoe je dat in het heden kan op lossen of dragelijk maken, zodat het in de toekomst beter zal gaan met je. Je duikt samen met de cliënt in de historie van de persoonlijkheid, je kijkt naar het karakter van betrokkene en je kijkt naar hoe in de gegeven situatie welke vorm van therapie effectief zou kunnen zijn. De geschiedenis kan je niet veranderen, maar wel hoe je om kan gaan met die geschiedenis. En het zelfde geldt t.a.v. de persoonlijkheid of karakter en m.b.t. de maatschappelijke omstandigheden.

Advaita is geen therapie. Advaita houdt zich niet met verschijnselen bezig! Zij houdt zich niet bezig met de ziekten van de persoonlijkheid, want zij ziet de persoonlijkheid als de voornaamste bron van conflict en lijden. Zolang therapeut en cliënt niet gerealiseerd zijn, denken zij dat zij twee afzonderlijke zelfstandige eenheden zijn, waarvan de één de ander kan bijstaan. Advaita stelt dat het deze verkeerde opvatting is -dat wij in essentie ons lichaam en onze gepercipieerde persoon zijn- die de bron is van het aanhoudende lijden.

Via radicaal zelfonderzoek zetten Advaita en o.a. Zen ons aan onszelf te onderzoeken met de vraag "Wie ben ik?"of "Wat is dit ik?"en ons laag voor laag te realiseren dat wat wij ook tegenkomen, dat nooit onze essentie is, want altijd weer is er dat ‘kennen’ van de aangetroffen verschijnselen. Wat wij zien, kunnen wij nooit in essentie zijn.

Uiteindelijk resulteert zelfonderzoek tot een absoluut dilemma: waarnaar wij ook zoeken, nooit zullen wij iets anders dan objecten tegenkomen die, hoe subtiel ook, nooit zijn wat wij in wezen zijn. Steeds is er weer dat zien van een 'iets'. Maar wij zullen ook nooit een ‘blik’ kunnen opvangen van onze ware essentie, het zien. Het subject blijkt onvindbaar, niet te bestaan als ‘ding’, maar ….wanneer het geen ding is, is het er dus niet, bestaat het niet.

Maar wij zijn juist dat niet-ding, dat niet-iets, dat Niets! En toch is er het weten van het 'ik-ben'. Ik besta! Dat kan nooit ontkend worden.

Wij zijn dus het onvindbare, kenmerkloze, immer aanwezige Zelf. Wij hebben hiermee onze essentie gevonden. Onze ultieme basis, ons naakte zijn. Onkenbaar, ondoorgrondelijk, onvindbaar. En dat is dus ook niet van ‘ons’, van de persoon. De persoon is een beeld, een object, in het Zien, maar nooit omgekeerd. Het Zien kan nooit gezien worden. NOOIT. En hoe zou dit Zien dus ziek kunnen zijn? Want ziek-zijn zou dan een kenmerk zijn van het onkenbare. En dat kan dus niet.

Op dat moment kunnen wij ons realiseren dat alles wat ‘wij’ meemaken, ons niet wezenlijk kan raken. Het overkomt misschien de persoon, ons zgn. ego niet, maar het raakt ons wezenlijk niet! Wij hebben geen kern die kan lijden. Wij zien slechts, wij ervaren, maar zijn het geziene niet. Nooit! De persoon is doorzien als een voortdurende stroom van gedachten, die wij gekoppeld hebben aan het tijdelijk verschijnen van een lichaam. En dat alles verschijnt als een serie objecten 'in Ons’ en 'als ons'. In onpersoonlijk bewustzijn.

En nu komt ook het moeilijke. Wij zijn dus het lijden ook niet, wij zijn er getuige van en wij kunnen er ook niets aan doen. Wij zijn niet die persoon die lijdt en wij kunnen niet ingrijpen in dat wat er gebeurt. Alles, maar dan ook alles, wat wij zien en meemaken, zijn wij en doen wij niet. Wij hebben geen persoonlijk zelf. Wij zijn totale beschikbaarheid. Wij hebben in onze essentie geen instrumenten om wat dan ook te doen. Zodra er een gedachte komt is het weer van de persoon, die wij kunnen waarnemen. Zodra er een wens is, is dat weer een gedachte. En is er weer een drager van die gedachte.

Wij weten nu wie wij zijn, maar weten niet wat wij met die lijdende persoon aanmoeten.

Wij kunnen er dus niets mee.

Wij zien of liever: er is zien van wat zich als vanzelf ontrolt. Alles wordt gedaan. Alles doet zichzelf. Het gebeurt! Dat kan een totale ontspanning betekenen, maar dat kan ook een voortzetting inhouden van alle problemen en alle pogingen om daar een einde aan te maken of verlichting in te brengen. De wereld gaat gewoon door. Je wordt nog steeds wakker met de persoon. Maar je bent het niet meer. Je bent de persoon niet meer, die bestaat niet, je bent onaantastbaar bewustzijn, iedereen en alles is onaantastbaar bewustzijn, dus wie kan dan lijden?

Alles gebeurt verder zoals het gebeurt. Bewustzijn is alles-inclusief. Vreugde en verdriet, succes en falen, maar het overkomt niemand en het raakt niemand. Er zijn geen keuzes. Alles is wat het is. Geen oordeel, geen weerstanden, geen verzet, geen ontsnappingen.

Maar dit kan nooit een kwestie van geloof of overtuiging zijn. Het is pas zo wanneer de persoon (het ego) feitelijk doorzien is op grond van een eigen zelfonderzoek of als gevolg van Genade, en het lijden voorwerp is opgelost is in het oneindig bewustzijn (wat wij al die tijd al zijn). Wanneer het geen hypothese meer is, maar een feit.

De essentie van de zoektocht

Op de vele vragen die ik krijg om het nu eens simpel uit te leggen waar het in Advaita (of Zen, of Tao, of Dzogchen) om gaat heb ik geprobeerd een herkenbaar antwoord te geven.

Een poging dus!

Advaita betekent: Niet-Twee
Alles is Een
Er is geen ik en een wereld
Er is geen ik en een ander
Er is geen ik en een lichaam
Er is geen iemand die (zichzelf en anderen) ziet
En….
Er is geen ik en een schepper
Het is allemaal Een
Er is maar Een Leven
Eén bewustzijn
Wat ook maar een woord is
Om het Onkenbare te beschrijven
Onkenbaar omdat het zonder ook maar één ervaarbare eigenschap is.
Omdat het zichzelf niet kan ervaren.

Het raadsel is dat binnen die eenheid een suggestie bestaat dat elk levend wezen een apart wezen is.
Dat er miljarden wezens zijn met elk een apart bewustzijn.
Van elkaar en van hun bron afgezonderd,
Alleen staand, dus lijdend,
Omdat zij zich niet werkelijk thuis voelen.

Dat niet thuis voelen, dat zich afgescheiden voelen,
Is het motief voor de spirituele zoektocht.
Er zijn duizenden wegen,
Maar niemand betreedt die zelf.
Alles wordt gedaan,
Of je er nu in gelooft of niet.

Zoekers zijn niet specialer dan niet-zoekers.
Niemand heeft een persoonlijk zelf,
Een Belgische onderwijzer vond het spontaan wandelend in Frankrijk,
Een zeeman op de Stille Oceaan,
Een monnik vond het na 40 jaar in een klooster nooit,
Een beroemde zenmeester moest bekennen dat hij het ook niet wist..
Maar wie vond wat?
En wie vond WAT niet?

Als kind ontdek je –ineens- dat je bestaat.
Dat jij er bent, in een wereld vol gebeurtenissen, vol andere wezens.
De werkelijkheid is nog niet erg stabiel, maar dat wordt het al gauw.
Dat ‘worden’ wordt echter gaandeweg het probleem.

Je wordt ouder, het lichaam verandert,
Je leert de taal, je leert na te denken.
Je merkt dat je een karakter hebt,
Maar je merkt ook dat je de ene dag anders bent dan een andere dag.

Je krijgt vrienden en vriendinnen,
Die komen en die gaan.
Waar je vandaag verliefd op ben kan je morgen haten.
Allemaal veranderingen.
Eigenlijk verandert alles wat je meemaakt,
Er kan hierdoor onrust ontstaan.
Is dan niets blijvend?

Er kan een soort heimwee zijn.
Is dit het het?
Is dit alles wat er is?
Draait het hier allemaal om?
Is dit mijn leven?
Er was toch iets anders?
Ik mis iets!
Ergens zweeft bij een ieder een soort vage herinnering aan wat verloren is gegaan…

Maar…veel mensen laten het hierbij.
Die kijken weer de wereld in en zetten de schouders er onder.
Maar sommigen hebben blijvend het gevoel dat er ergens iets niet klopt.
Sommigen hebben plots een spontane ervaring, die er op wijst dat het leven heel anders in elkaar steekt, dan op school werd verteld.

Die gaan zoeken.
Die moeten gaan zoeken.

De eerste grote ontdekking is,
Dat ontdekt wordt, dat er ‘iets’ in je is, dat al die veranderingen waar neemt.
Dat er ‘iets’ is dat niet mee verandert.
Het gevoel dat je in wezen er altijd ‘bij’ bent geweest,
En je dus naar ‘jezelf’ hebt zitten kijken.

Dat je niet de gedachten bent die je kan waarnemen,
Maar dat je het zien van die gedachten bent,
En dat je zelf is steeds dat de gevoel van ‘ik’
Dat de gedachte “Dit ben ik” kan zien…

En wanneer je dat eenmaal gezien hebt,
Dan is de betovering in feite al doorbroken.
Want dan kan je beseffen dat alles wat je ziet, je nooit in essentie zelf kan zijn,
Want je moet wel datgene zijn wat alles ziet en waarneemt.

Want zonder dat zien en waarnemen zou je nooit weet hebben van het en jouw bestaan.

En zo simpel is het dus.

Alles wat gezien wordt, is gezien en daarmee doorzien.


p.s.

Later, maar dat doet zich allemaal zelf, wordt de Eenheid in alles herkend. Maar dat is niet iets wat een individuele persoon zich als doel kan stellen. Dat overkomt je. Of niet. Maar zelfs dit laatste wordt gezien door het Onkenbare 'ik' dat je altijd bent.

Wie ben ik?

David Godman & Poonjaji

David Godman heeft net een nieuw boek gepubliceerd met satsangs uit 1991 met Poonjaji. Hij had al een megawerk over Poonjaji geschreven. Sommigen denken dat Advaita een filosofie, een soort van geloof is. Nee, het is puur onderzoek (kijken) naar wie je wezenlijk bent. De eerste dialoog uit het nieuwe boek over Poonjaji (Papaji) kan je al terugbrengen naar jouw wezenlijke staat. Zo simpel is het!

Who is thinking?

Papaji: You came here the day before yesterday and your purpose is to find out who you are. Find this out. Know who you are. If you first know who you are, then you will automatically know who I am. So, your first priority is the question ‘Who am I?’ Once you have discovered that, you will know the real nature of all the other things and people that you see. First start with this question ‘Who am I?’ We started on this question the day before yesterday. You need to recognise yourself. Now, what was that question I asked you to ask?
Question: Who?
Papaji: Yes, what was the full question?
Question: Who is thinking?
Papaji: Yes, this was the question I gave you. I told you to find the answer to this question. I asked you to return home to the Self through asking this question, and then to come back and tell me what you saw there.
Question: What do I see there?
Papaji: Yes, what do you see there? [There was a pause while Papaji wrote ‘who’ on a piece of paper and showed it to the questioner.] What do you see here?
Question: I see a word on a piece of paper.
Papaji: This simple word is your question.
Question: What do I see in here?
Papaji: Anywhere. Wherever the ‘who’ is. Your question is, ‘Who is thinking?’
Question: I can see the question.
Papaji: Can you see where the question comes from? Focus on this question and look to see where it arises from. Return back to the ‘who’. What do you see there?
Question: I see arising. I see things arising, one from another.
Papaji: Something arose that is the predicate. Now, what is the subject? Who is thinking? Return from this predicate of thinking and focus on the ‘who’. This is the finish. Now you are at the root, aren’t you? Find out who this ‘who’ is. What is its shape? What is the shape of this ‘who’? What is its form? How is it? What does it look like?
[Long pause]
What is happening?
Question: The question just arises out of nothing, out of emptiness, and disappears back into emptiness.
Papaji: That’s right. You say this question disappeared into the emptiness. The question was, ‘Who is thinking?’ For thinking you need a mind, don’t you? Now, the process of thinking has been arrested. It happened when you put the question, ‘Who is thinking?’ Now the process has been arrested. Then you said, very correctly, that the question disappears. That’s what you said. ‘There’s emptiness.’ What else do you say?
Question: It’s emptiness; just space.
Papaji: OK, it’s emptiness; it’s space. Emptiness is there; space is there. This is your inherent nature. You can call it presence or space or anything else. It is obstructed by desire and by thinking. It is always obstructed by desire. Emptiness is just the lack, the absence of thoughts and desires. When you have a burden on your shoulder, you are restless. Let us say that you are holding onto two hundred pounds and that you want to get rid of this trouble, this burden. When you drop it, you have not gained anything. You have not attained some new state that was never there before. You have simply thrown something away that was troubling you and returned to your inherent nature, the inherent state that was there before you loaded yourself up with this weight.
This thinking process, this burden, is a desire that we always carry with us. I am showing you how to drop this unwanted burden. When you ask the question, ‘Who is thinking?’ you arrest the process of thinking and return back to your true nature, your inherent nature, your spontaneous nature, the pure source that is empty. This is your own nature, and this is what you are always. The mind does not enter there. Time does not enter. Death does not enter. Fear does not enter. This is your inherent, eternal nature. If you stay there, there will be no fear. If you step out of it, you step into samsara, manifestation, and there you are in trouble all the time.


Ik heb een nieuwe link naar een zelfde soort uitleg maar dan van Robert Adams. Zo langzamerhand sluit het net zich. Zie de link hier onder.